✍️ توسکانیوز/ دکتر بابک کاظمی/کریدور بین المللی شمال جنوب را باید یکی از مهمترین فرصت های اقتصادی و ژئوپلیتیکی ایران در دهه های اخیر دانست مسیری که می تواند ایران را به پل ارتباطی میان کشورهای شمالی و جنوبی تبدیل کند و جایگاه کشور را در شبکه تجارت منطقه ای و بین المللی ارتقا دهد اهمیت این کریدور تنها در جابه جایی کالا خلاصه نمی شود بلکه می تواند بر اقتصاد سیاست خارجی اشتغال سرمایه گذاری و توسعه مناطق مسیر نیز اثرگذار باشد
در این میان گیلان از موقعیتی کم نظیر برخوردار است قرار گرفتن استان در حاشیه دریای خزر و نزدیکی به کشورهای حوزه قفقاز و روسیه ظرفیت مهمی برای ایفای نقش در کریدور شمال جنوب ایجاد کرده است بنادر گیلان می توانند در صورت تکمیل زیرساخت ها به یکی از حلقه های مهم این مسیر تبدیل شوند و زمینه ورود سرمایه و فعالیت های اقتصادی جدید را فراهم کنند
اما برخورداری از موقعیت جغرافیایی به تنهایی کافی نیست بسیاری از کشورها تلاش می کنند با توسعه بنادر راه آهن مناطق آزاد و شبکه های لجستیکی سهم بیشتری از تجارت منطقه را به دست آورند ایران نیز اگر بخواهد از فرصت کریدور شمال جنوب بهره ببرد باید نگاه خود را از پروژه های پراکنده به یک برنامه جامع توسعه ترانزیت تغییر دهد
گیلان می تواند از این مسیر به یک قطب لجستیکی و تجاری تبدیل شود اما تحقق چنین هدفی نیازمند تکمیل زیرساخت های ریلی و جاده ای توسعه ظرفیت بنادر ایجاد پایانه های حمل و نقل و انبارداری و کاهش بروکراسی اداری است سرمایه گذار زمانی وارد میدان خواهد شد که مسیر فعالیت اقتصادی روشن باشد قوانین ثبات داشته باشند و دستگاه های اجرایی هماهنگ عمل کنند
یکی از مهمترین مزیت های کریدور شمال جنوب کاهش زمان و هزینه انتقال کالا میان بازارهای مختلف است این مزیت می تواند رقابت پذیری مسیر ایران را افزایش دهد و درآمد قابل توجهی از محل ترانزیت برای کشور ایجاد کند گیلان نیز می تواند سهم مهمی از این درآمد و فعالیت اقتصادی را به خود اختصاص دهد مشروط بر اینکه زیرساخت های مورد نیاز با سرعت بیشتری توسعه پیدا کند
اهمیت این موضوع برای گیلان تنها اقتصادی نیست فعال شدن کریدور می تواند جایگاه استان را در مناسبات منطقه ای افزایش دهد و زمینه گسترش ارتباطات تجاری با کشورهای حوزه خزر و قفقاز را فراهم کند چنین شرایطی می تواند به رونق صنایع خدمات حمل و نقل گردشگری تجاری و فعالیت های وابسته منجر شود و فرصت های تازه ای برای اشتغال جوانان استان ایجاد کند
با این حال نباید اجازه داد گیلان صرفا محل عبور کالا باشد هدف باید ایجاد ارزش افزوده در داخل استان باشد ایجاد مراکز لجستیکی صنایع بسته بندی انبارهای مدرن خدمات گمرکی شرکت های حمل و نقل و مجموعه های پشتیبان می تواند بخش قابل توجهی از منافع کریدور را در داخل استان نگه دارد
کریدور شمال جنوب همچنین فرصتی برای تقویت دیپلماسی اقتصادی ایران است کشوری که مسیر ارتباطی چندین اقتصاد بزرگ را در اختیار داشته باشد از ظرفیت بیشتری برای تعامل و همکاری برخوردار خواهد بود گیلان نیز می تواند در این فرآیند به یکی از نقاط مهم ارتباط اقتصادی ایران با کشورهای شمالی تبدیل شود
فرصت کریدور شمال جنوب یک فرصت دائمی و نامحدود نیست مسیرهای رقیب در حال توسعه هستند و کشورهای مختلف برای جذب سرمایه و تجارت منطقه ای با یکدیگر رقابت می کنند اگر تصمیم گیری ها به تعویق بیفتد و زیرساخت ها با سرعت لازم توسعه پیدا نکند ممکن است بخش مهمی از مزیت رقابتی ایران از دست برود
اکنون زمان آن است که کریدور شمال جنوب از سطح شعار و وعده فراتر برود و به یک اولویت واقعی در سیاستگذاری کشور و استان تبدیل شود گیلان می تواند از این فرصت برای عبور از اقتصاد کم تحرک و حرکت به سوی یک اقتصاد ترانزیتی تجاری و خدماتی استفاده کند اما این هدف نیازمند مدیریت واحد برنامه ریزی بلندمدت جذب سرمایه و مطالبه گری جدی است
کریدور شمال جنوب برای گیلان فقط یک مسیر عبور کالا نیست می تواند نقطه آغاز یک تحول اقتصادی باشد تحولی که اگر درست مدیریت شود جایگاه گیلان را در اقتصاد ایران و مناسبات تجاری منطقه ارتقا خواهد داد فرصت تاریخی امروز پیش روی استان است و آینده نشان خواهد داد که از این فرصت تا چه اندازه استفاده شده است
