توسکانیوز/اکبر سرودی/دو روز گذشته در بسیاری از مناطق کشور از جمله شهرستان رودبار مراسم چهلمین روز درگذشت جان باختگان حوادث اخیر با اندوهی که نه کم شده بود و نه تمام برگزار شد، حادثه ای که شاید خیلی ها هنوز از شوک آن خارج نشده اند.
چهلمِ جان باختن ۲۵ جوان رودباری در جریان اعتراضات اخیر، فرصتی برای تأملی جدی درباره ریشههای رخدادها و مسئولیت نهادهای مختلف است، این حوادث را نمیتوان صرفاً واکنشی مقطعی دانست؛ بلکه باید آن را در چارچوب انباشت مسائل اقتصادی، اجتماعی و شکافهای نهادی تحلیل کرد.
فشارهای اقتصادی، کاهش قدرت خرید، بیکاری و نااطمینانی نسبت به آینده، بهویژه برای نسل جوان، زمینه نارضایتیهای گسترده را فراهم کرده است. در کنار این عوامل، ضعف در سازوکارهای گفتوگوی مؤثر و محدود بودن کانالهای اعتمادساز برای بیان مطالبات، احتمال انتقال اعتراضها به عرصههای پرتنش را افزایش میدهد.
نحوه مدیریت تجمعات نیز نقشی تعیینکننده دارد، تجربههای جهانی نشان میدهد رویکردهای مبتنی بر کاهش تنش، آموزش تخصصی در مدیریت جمعیت و شفافیت اطلاعرسانی میتواند از افزایش تلفات جلوگیری کند در مقابل، هرگونه تقابلِ فاقد اقناع اجتماعی، ریسک تشدید بحران را بالا میبرد.
در عین حال، باید به این نکته هم اشاره کرد با گذشت چهل روز از این وقایع، عدم گفتوگوی مستقیم و شفاف مسئولان و نهادهای مرتبط با مردم و نخبگان، و تداوم غلبه نگاه امنیتی بر رویکردهای تحلیلی و اجتماعی، بر ابهامات و فاصلهها افزوده است، ادامه این وضعیت میتواند روند بازسازی اعتماد عمومی را با دشواری بیشتری مواجه کند.
پرسش اساسی برای بسیاری از مردم این است که این است که آیا میشد از جان باختن چندین هزار جوان در کشور و این ۲۵ جوان در رودبار جلوگیری کرد؟ پاسخ نهایی نیازمند بررسیهای مستقل و شفاف است، اما اصول مدیریت بحران نشان میدهد که پیشگیری مؤثر مستلزم گفتوگوی مستمر، پاسخگویی روشن و اصلاح سازوکارهای ناکارآمد است، مجلس بعنوان اصلی ترین پناهگاه مردم که باید از نهادهای مرتبط مطالبه گر باشد در عمل موضعی منفعل در قبال موکلین خود پیشه کرده،
امروز، بیش از هر زمان، بازسازی اعتماد عمومی و توجه واقعی به مطالبات اقتصادی و اجتماعی جوانان ضرورتی انکارناپذیر است. اگر خیلی دیر نشده باشد چهلم جان باختگان رودبار میتواند نقطهای برای بازنگری، مسئولیتپذیری و حرکت بهسوی راهحلهای کم هزینهتر و عقلانیتر برای آینده باشد.
